Haweenka u tartama doorashooyinka ka dhaca Somaliland ayaan guulo badan ka gaarin, oo inta badan ka hara oo aan kusoo bixin, sababo la xiriira dhanka dhaqanka Soomaalida oo aan taageerin inay haweeney xilal qabato.
Doorashadii ugu dambeysay ee ka qabsoontay Somaliland, bishii September sanadkii 2012kii, ee lagu dooranayay golayaasha deegaanka, waxaa ka sharraxnaa 184 haween ah, balse keliya lix ka mid ah ayaa kusoo baxay doorashada, iyadoo inta kalena ay hareen.
Ayaan Cabdullaahi Yoonis, oo u doodda xuquuqda haweenka kuna nool Hargeysa ayaa arrintan u sababeysay in ragga ay dhaqaalaha ku caawiyaan tolkiisa, balse aan haweenka loo oggoleyn in la caawiyo.
“Cedna gabadha uma ololeyso mana garab istaagto, dumarka waa kuwa ugu badan ee codeeya, laakiin isma-garab istaagaan haweenka laftigooda, waayo loomaba arko in haweenku wax qaban karaan,” ayay tiri Ayaan.
Baarlamaanka Somaliland oo ka kooban 166 xubnood, waxaa ku jirta keliya hal haween ah, halka wasiirrada Somaliland oo ka badan 40, ay ku jiraan laba wasiirro iyo laba ku xigeenno haween ah.
Baar Siciid, oo ah haweeneyda keliya ee ku jirta baarlamaanka Somaliland, ayaa Ergo u sheegtay inay aaminsan tahay inay qaban karto waxa raggu qaban karaan iyo ka sii fiican.
“Dhanka shaqada waxaan aaminsanahay inaan aad uga fiicanahay ragga, hadduu jiro tuhun ah haweenku wax ma qaban karaan, taasi waa wax aan jirin,” Ayay tiri.
Mustafe Cismaan oo ah dhaqan-yahan ayaa ku doodaya in Soomaalidu aysan caado u lahayn in haweenka ay u fasaxaan inay qabato howlo ka badan qoyskeeda iyo gurigeeda, taasna ay sababeyso in haweeney is soo sharraxda aysan bulshada ka helin codad badan.
“Raggu waxay heystaan hanti sida guryo iyo beero, laakiin haweenku laguma qoro hantida, marka raggu uu is soo sharxo wuxuu iibsanayaa beertiisa iyo gurigiisa, arrintaas dhaqaalahana waa ka mid.” Ayay tiri Baar Siciid.
Ayaan Yoonis ayaa sheegeysa in si aysan haweenku ugu guul darreysan doorashooyinka madaxtinimo iyo kuwa deegaanka ee sanadkan la filayo inay ka qabsoomaan Somaliland, loo baahan yahay in haweenku ay is-garab istaagaan, bulshadana lagu wacyi geliyo inay haweenka doortaan oo ay taageeraan.
Cumar Cali Xasan (Seerbiya)/FM










