Magaalada Marka oo mudo lix sano ah dagaal laba qabiil u dhexeeyaa ka socday ayaa heshiis nabad laga gaaray 10kii Oktoobar, tanoo keentay boqolaal qoys oo colaadaas ka barakacay inay dib ugu noqdaan guryahoodii.
378 Qoys oo ahaa dadkii horay uga barakacay ayaa sideedii maalmood ee la soo dhaafay dib ugu noqday magaalda Marka.
Gudoomiyaha magaalada Marka ee Maamulka Koonfur Galbeed , Xasan Cumar ayaa Raadiyo Ergo u sheegay in dadku soo noqonayaan magaalada iyadoo weli waxbarashadii iyo biyihii aysan shaqaynayn. Wuxuu sheegay in afar dugsi sare, 16 hoose/dhexe iyo laba jamacadood weli xiran yihiin, halka afar dugsi hoose keliya ilaa hadda intii nabaddu dhacday dib loo furay.
Wuxuu intaas ku daray in dadka magalada degan hadda biyahay cabayaan ay ka soo dhaansadaan ceelal banaanka magalada ah, suuqyadii ganacsiga ayaa hawanaya una bahan in dib u dayac tir lagu sameeyo, isbitaalka guud ayuu sheegay in uu shaqeynayo, ayse shaqaalaha caafimaad ee ka hawl gelayaa ku yar yihiin, intii badnayd kalkaaliyayaashii iyo dhakhaatiirtii ka shaqeynayeyna ay isga barakaceen colaaadda, daawaduna ay ku yartahay.
“Hadda ciidan dawladda federaalka leedahay keliyaa amaanka sugaya, dhinacyadii dagaalamayna nabadda waa qaateen” ayuu yiri Xasan.
Wuxuu sheegay inuu xaafadaha dagaalada looga barakacay ku wareegay, uuna ku arkay geedka garanwaaga oo aad ugu baxay, burburka guryaha soo gaaray iyo dadka soo noqday oo hadda dayac tir ku samaynaya guryahooda.
Maxamed Maxamuud Cosoble muddo laba sano ah waxa uu ku noolaa degaan duleedka Marka oo dhinaca galbeedka ka xigta 2km. Wuxuu sheegay in nabadda la gaaray uusan fileyn sida dhakhsaha ah ee ay ku timid, aysa u tahay fursad uu noloshiisii dib ugu dhisto.
“Gurigaygii aan ka barakacay waxaan ugu soo noqday isagoo baaliday, kebeli ka buuxsamay, duruuf ahaan laguma noolaan karo, waase hagaajisan oo waa dhex degi, isagaana ii dhaama barakac” ayuu yiri Maxamed.
Afar qol guri ka kooban ayuu degnaa oo hadana meelo kamid ah dagaalkii uu ku burburay, isagoo sheegay in dib u dayactir uu bilabay, wuxuu rajo ka qabaa inuu isbadal dhanka nolasha uu sameynayo mar haddii nabad la helay.
Xaafadda uu ku soo noqday waxaa weli xiran goobihii waxbarashada, isagoo sheegay in carruurtiisu mudadii uu barakaca ahaa aysan waxba baran, sidoo kale qoysas 50 ku dhow oo ay deris yihiin iyana ay ku soo noqdeen guryahoodii maalmahaan.
Maxamed markii uu dagaalka dhacayey wuxuu ku lahaa gurigiisa dukaan dhar iyo raashinka lagu iibiyo, oo uu ka heli jiray nolosha qoyska, uuna rajaynayo inuu dib u furto, wuxuu sheegay inuusan wax dhaqaale ah haysan uuna ku nool yahay mudadii barakaca uu ahaa ilaa hadda lacag 100 dollar ah oo qaraabo banaanka uga soo dirayeen.
Dagaalka Marka oo soo socday tan iyo 2012 ayaa salka ku hayey gacan ku haynta magaalada, iyadoo heshiiska hadda nabadda lagu gaarayna laga soo shaqaynayey lixdii bilood ee la soo dhaafay.
Maamulka Koonfur galbeed iyo dowladda federaalka ayaa laba mar oo kala duwan isku dayey inay nabad ka dhex dhigaan dhinacyadaas, waase ku guul daraysteen, iyadoo heshiiska hadda la gaarayna ahaa isku daygii saddexaad.
Wuxuu sheegay in heshiiskaan hadda la gaaray uga duwan yahay labadii isku day ee hore in ciidamadii qoryaha laga qaday oo lagu xareeyay goobo ka baxsan magaalada, aysan jirin meleeshiyo hub ku dhex wata xiligaan gudaha Marka. Kooxaha banaanka loo saaray ayaa qorshaha yahay in tababaro loo furo si ciidamada dawladda loogu biiriyo
“Dagaalku wuu kala xiray shanta xaafadood ee magaalada, dadkiina waa ka qaxeen, qofba dhaqaalihiisu siduu yahay ayaana dantu biday inuu meel u aado” ayuu yiri Xasan.
Mudadii colaaddu ka taagnayd magaalada Marka waxaa jiray qoysas meelna aan uga bixin, iyagoo sheegay in duruufaha dhaqaale aysan u saamixin inay u guuraan meelaha dadka kale u barakacayeen, waxaana ka mid ah nabadoon Gaashaan Mahdi Idiris oo kunool xaafad Buulo-jaan.
Waxa uu sheegay in gurigiisa uu ka yara durugsanaa goobaha furinta dagaalka, laakiin colaaddu ay noloshiisii saamaysay.
“Waxaa iga xirmay goob ganacsi dharka ah oo aan lahaa, qoysas beeralay aan qaraabo nahay oo Janaale degan ayaa raashin ii soo dhiibi jiray, sidaas ayaa noloshayda ahayd lixdii sano ee collaadu taagnayd” ayuu yiri Gaashaan.
Wuxuu intaas ku daray in magaalada ayadoo kala xiran hadana adeegga la keeni jiray, dadka aan ahayn labada qabiil ee diriraya ayaana magaalda keeni jiray raashinka qutul daruuriga, iyadoo wadooyinka Muqidisho iyo kuwa xagga Janaale loo soo marinayey ganacsiga.
“Hadda nabadaan la gaaray waxay ii tahay rajo nololeed, dukaankaygii dib ayan u furan dayn intaan doonto, carruurihiina waxbarashadaan ku celin, inay nabadda sii socoto ayaanan rajaynayaa” ayuu yiri Gaashaan.
Sidoo kale heshiiskaani wuxuu keenay in Marka ay hadda isu furanto oo dadkii si caadi ah dhinacyada magaalada ugu wada gudbaan, dadkii soo noqdayna ay dayactiranayaan guryahoodii.
