Qaxootiga ku dhaqan xeryaha Dhadhaab ee Waqooyi bari Kenya ayaa soo fahmaya faa`iidada ay leeyihiin xarumaha caafimaadka lacag la`aanta ah ee ka furan gudaha xeryahaas, iyagoo haatan yareynaya isticmaalka dawo dhaqameedyada.
Nuur Guure oo 73 jir ah kuna nool xerada qaxootiga Xagardheer waxaa xanuun kasoo wajahay lugaha, wuxuu isticmaalay gubniin, markaasoo xnauunku uu kusii batay, kadibna wuxuu yimid xarunta bukaan eegtada ee health post ee xerada Xagardheer halkaasoo daweyn loogu sameeyay, isagoo sheegay inuu ka dareemay caafimaad.
“Isbitaalka iyo daawo dhaqameedka waxaa in badan wanaagsan isbitaalka, si fiican ayaa la ii daweeyay, waxaana iga degay xanuunkii badnaa, jilibka ayaa I bararsanaa laakiin hadda waan ka roonaaday.”
Abshiro Xuseen oo canug yar uu ka xanuunsanayay ayaa sheegtay in wacyi gelinno badan kadib ay bilowday in dhammaan carruurta ka xanuunsata ay geyso isbitaallada, si loogu sameeyo baarid iyo daaweyn lacag la`aan ah, “Waxaan heystya wacyi gelinno iyo talooyin caafimaad oo ku saabsan faa`iidooyinka ay leeyihiin xarumaha caafimaadka, mar walba carruurteyda halkan ayaan keenaa.” Ayay tiri Abshiro.
Dhanka kale bukaanno badan ayaa marka ay xanuun isku arkaan aada farmashiyeyaasha kana soo gata daawooyin cabirkooda uusan qiyaasneyn, Xuseen Maxamed Jaamac oo ka mid ah bukaannada xaruntaas joogay ayaa sheegay in daawooyin uu dhowr jeer kasoo iibsaday farmashiyeyaasha aysan waxba u tarin taas beddelkeedana uu dhibaatooyin kale kala kulmay.
“Isbitaalka waxaan ka helay baaritaan, kadibna daawooyin tayo leh oo xanuunkaan ka sheeganayay uga caafimaaday ayaan ka helay.” Ayuu yiri Xuseen.
Dr Cali Cabdullaahi Nasiib oo dhaqtar carruurta ah kana howlgala xarunta caafimaadka ee xaafadda E6 ee xerada Xagardheer ayaa raadiyo Ergo uga warramay sida ay dadka qaxootiga ah usoo fahmayaan faa`iidada xarumaha caafimaadka, “Ku dhowaad 200 oo qof ayaa maalin walba timaada halkan, waxay inoo sheegaan in daawooyinka isbitaalka ay aad ugu caafimaadeen carruurta.” Ayuu yiri Dr Cali.
Dr. Cali ayaa sheegay in sidoo kale bukananada ay u sameeyaan wacyi gelinno ku saabsan caafimaadka sida in hooyooyinka uurka leh ay isbitaalka yimaadaan, carruurta loo sameeyo tallaal iyo iyo naas nuujin ku filan la siiyo carruurta, taasoo dhiirri gelisay qaxootiga.
Guddiga caalamiga ah ee badbaadinta IRC ayaa bilowgii sanadkan bilaabay balaarinta qeybaha isbitaalka weyn ee xerada Xagardheer iyo xarumaha caafimaadka ee deegaannada dhexdooda ah, sababo la xiriira bukaannada soo aadaya oo kordhay.
Sidoo kale IRC ayaa gudaha xeryaha qaxootiga ka wadda wacyi gelinno caafimaad, Dahabo Cabdi Maxamed oo ka mid ah kooxdaas wacyi gelinta ayaa sheegtay in lixdii bilood ee ugu dambeysay ay kasoo reyneysay xaaladda nafaqo darro ee carruurta ku nool xeryaha qaxootiga, kadib markii wacyi gelinno badan ay u sameeyeen hooyooyinka.
Farxaan Lafoole/FM
