Hay’adda Caafimaadka Adduunka u qaabilsan QM ayaa sheegtay in ay gobolka Banaadir ka baareyso jiritaanka raadad la xariira cudurka Dabeysha oo ka mid ah lixda cudur ee dilaaga carruurta ah.
Baaritaanka ay bilowday hay’adda caafimaadka adduunka wuxuu daba socdaa kadib markii la ogaaday in gabadh 32 bil jir ah uu helay xanuun loo malaynayo cudurka Dabaysha aan la hubin bishii hore.
Baaritaanno hordhac ah waxay muujinayaan in xanuunku yahay nooc ka mid ah cudurka dabeysha oo cuuryaamiya carruurta. Hay`adda Caafimaadka Aduunka u qaabilsan QM ee WHO kuma aysan deg-degin iney ku dhawaaqdo in cudurka dabeysha laga helay Soomaaliya, waxey sheegtay iney jiraan xanuuno iyo xaalado kale oo sababi kara cudurka dabaysha aan la hubin.
Koox khuburo caafimaad ah ayaa la geeyay gudaha Muqdisho si ay baaraan kiiska cusub ee la tuhunsna yahay inuu yahay dabeysha. Bishii March sanadkii 2007dii ayey aheyd markii ugu dambeysay ee xanuun noocaas ah oo lala xariirinayo cudurka dabeysha laga soo sheego Soomaaliya.
2009kii talaalka cudurka Dabeysha ayaan gaarin deegaano ka tirsan bartamaha iyo koonfurta Soomaaliya, wuxuuna tuhunkan cusub ee la xariirta cudurka dabeysha uga dhigan yahay Soomaaliya halis caafimaad darro oo hor leh.
TalLaalka cudurka dabeysha oo deg-deg ah ayaa lagu wadaa in la siiyo 350 caruur Soomaaliyeed oo ku nool gobolka Banaadir inta lagu gudajiro toddobaadkan. Tallaalka oo laga fulin doono 16 degmo ee magaalada Muqdisho ayaa waxaa ka faaíideysan doona carruurta shanta sano ka jir oo la rumeysan yahay in halista cudurka ay u jelcan yihiin.
Waxaa xigi doona oloole kale oo la xariira ka hor tagga cudurka oo dalka oo dhan ka bilaaban doona sida lagu sheegay war qoraal ah oo Hay ádda caafimaadka Aduunka u qaabilsan QM ay soo gaarsiiyay war-qabadka idaacada Arrimaha Biniáadnimo ee Ergo.
Sanadkii 2008dii markii lagu dhawaaqay in Soomaaliya in laga cirib-tiray cudurka Dabeysha waxaa la tallaalay 1.8 milyan oo ah caruur ka yar shanta sano. Oloolahaas lagu cirib-tirayay cudurka Dabeysha waxaa ka qeyb qaatay 10,000 oo isugu jiray shaqaalo caafimaad iyo mutadawiciin ah.
Hay ádda caafimaadka Aduunka waxay sidoo kale dalalka dariska uga ah uga digtay in jeermiska dhaliya cudurka Dabeysha laga yaabo inuu u gudbo.
YK/MH
